Artykuły

Jezioro leży w niezwykle atrakcyjnym i zalesionym rejonie Mazur Południowych. Wokół jeziora, z wyjątkiem części północno-wschodniej, rozciągają się przepiękne Lasy Napiwodzie, a w pobliżu znajdują się poprzednio przeze mnie opisane jeziora o bogatym rybostanie, takie jak Świętajno – Narty (213,2 ha) oraz Jezioro Brajnickie (186,8 ha) („WW” 3’2008).

Jezioro Warchałdzkie jest również bogate w liczne gatunki ryb zarówno drapieżnych, jak i spokojnego żeru. Na opisanie tego akwenu zdecydowałem się teraz, ponieważ w okresie jesienno-zimowym jest tu znacznie mniej urlopowiczów, a zwłaszcza sezonowych mieszkańców licznych domków letniskowych. Domki są zlokalizowane w północno-wschodniej części jeziora, przy jego zachodnich i wschodnich brzegach. Jeziora wcześniej wymienione są dzierżawione przez Mazowiecki Okręg PZW i udostępnione są do wędkowania z brzegu, łodzi i spod lodu, na podstawie ważnej karty wędkarskiej i opłaconej składki okręgowej.

Powierzchnia lustra wody wynosi 43,7 ha, a maksymalna głębokość 15,4 m. Rybacki charakter jeziora – leszczowy. Jezioro rynnowe, składa się z dwóch akwenów, połączonych ze sobą wąskim i płytkim przesmykiem. Kształt jeziora wydłużony, o osi podłużnej przebiegającej z północnego zachodu na południowy wschód. Warchały połączone są płytkim rowem z jeziorem Łaźnica (25,6 ha) typu linowo-szczupakowego. Obrzeża jeziora są przeważnie wysokie, miejscami strome, porośnięte lasem. Wzdłuż wysokich brzegów, po obydwu stronach akwenu, przebiegają drogi leśne.

Brzegi jeziora porośnięte są dość szerokim pasmem oczeretów, przeważnie trzciną. W niektórych miejscach brzeg jest wolny od roślinności wynurzonej. Tam pobudowane są liczne pomosty i kładki wędkarskie, umożliwiające wędkowanie z brzegu. Ławica przybrzeżna w obydwu akwenach jest przeważnie dość wysoka o dość stromym stoku, piaszczysta, miejscami zamulona. Dno akwenów zróżnicowane, piaszczysto-muliste, miejscami kamieniste. Najgłębsze miejsca znajdują się wzdłuż osi podłużnej zbiornika, pośrodku jeziora. Woda średnio przezroczysta. Latem pojawiają się zakwity glonów planktonowych. Roślinność zanurzona jest dość dobrze rozwinięta, zwłaszcza wzdłuż ławicy przybrzeżnej i w płytszych partiach jeziora.

Ichtiofauna składa się z następujących gatunków ryb: leszcz, okoń, lin, płoć, krąp, wzdręga, ukleja, szczupak, węgorz, trafia się sandacz.
Leszcz stanowi przewodnią rybę akwenu. Łowi się często duże osobniki tego gatunku, dochodzące do kilku kilogramów. Biorą one zarówno na wędki spławikowe, jak i na grunt z zastosowaniem koszyczka zanętowego. Łowić należy na dużych głębokościach, stosując przynęty żywe i roślinne. Liny i pozostałe gatunki ryb spokojnego żeru biorą w pobliżu oczeretów, na robaki białe i czerwone. Większe osobniki lina łowione są na kukurydzę.
Choć jezioro zaliczane jest do typu leszczowego, dobre warunki rozwoju w zbiorniku ma szczupak. Sprzyja temu długa linia brzegowa i bujna roślinność przybrzeżna, gdzie szczupaki mają dogodne tarliska i odpowiednie kryjówki. Wiosną i późną jesienią w akwenach łowi się dość często nawet kilkukilogramowe szczupaki. Najlepsze wyniki w połowie tych drapieżników uzyskuje się łowiąc z łodzi na spinning, stosując woblery i przynęty miękkie rybopodobne. Okonia łowi się tu cały sezon na robaki czerwone, rybki przynętowe oraz na spinning na błystki obrotowe. W zimie jezioro jest dobrym łowiskiem okoni i płoci.

Dogodny dojazd do północnej części jeziora we wsi Warchały (drogą nr 58) pozwala na pozostawienie pojazdu przy zabudowaniach wiejskich i dalszą wędrówkę po lodzie po całym akwenie. Ponadto w przypadku słabych brań na jeziorze Warchały możemy bardzo szybko przenieść się na sąsiednie, większe Jezioro Brajnickie czy Świętajno – Narty, które słynie z bytowania w nim dorodnych płoci i okoni, a nawet dużych siei.